Doorgaan naar hoofdcontent

WOORD VAN DE WEEK: STRESS

Geen fotobeschrijving beschikbaar. 

Waar komt het woord ‘stress eigenlijk vandaan? ‘
Tegenwoordig gebruiken we het woord ‘stress’ vaak in negatieve zin. Alsof het een soort ziekte zou zijn.  Echter is stress zo oud als de mens zelf. Stress is namelijk een stofwisselingsproces zoals de wetenschapper Hans B. Seyle in het jaar 1937 beschreef. Hij is ook degene die het woord ‘stress’ als een medische term introduceerde.  Hierbij opgemerkt dat Seyle steeds heeft benadrukt dat stress geen ziekte is of een op zich zelf staand non-specifiek proces is. 

Het woord stress zelf komt voor het eerst voor in 1303 in de Engelse taal. . Het betekende des tijds: druk, last, tegenspoed en kracht. Pas in 1896 werd het woord: stress in de Engelse taal figuurlijk gebruikt om aan te geven dat er psychische druk op een persoon werd uitgeoefend.
Echter is het niet zo dat met het ontstaan van het woord 'stress', ook pas de stress zelf ontstond. Van dinosauriër tot  mens maakt gebruik van stress omdat het onderdeel uitmaakt van de stofwisselingsprocessen. En ook de negatieve effecten van stress zijn, ook al eeuwenoud.
Zo word bijvoorbeeld in het epische gedicht de Ilias van Homerus de negatieve effecten van stress bij Achilles beschreven na de onfortuinlijke dood van Patroclus. 


 In de natuurkunde werd het woord 'stress' door de eeuwen heen gebruikt om de eigenschap van het uitrekken of in elkaar drukken van materialen aan te tonen, wat daarna weer zijn oorspronkelijke vorm terugkrijgt, ofwel; de elasticiteit. Zoals je dat kunt zien bij  een elastiek of een spons. Dit wordt ook wel ‘mechanische spanning’ genoemd. 
Maar voor velen is stress synoniem aan  de ‘menselijke spanning’. Echter zijn dat de positieve of negatieve effecten van stress. 
En de stress zelf? Dat is wat het is!
 Geen fotobeschrijving beschikbaar.

Reacties

Populaire posts van deze blog

Oud en Wijs “DE MENS LIJDT HET MEEST, DOOR HET LIJDEN DAT HIJ VREEST.”

    Wekelijks deelt Louis de chef kok van Belle de Fleurdelis in de uitzending van ‘Breien met Louis en Sophie’ een spreuk met de kijkers. Deze spreuk is alom bekend. Maar waar komt die uitspraak eigenlijk vandaan? Louis is op onderzoek uit gegaan en is de bibliotheek gaan raadplegen en heeft alle encyclopédies doorgespit; de Grote Larousse, de Winkler Prince, de Encyclopedia Brittanica en zo kwam hij erachter dat er geen eenduidig antwoord op is te geven. In de loop der jaren hebben vele mensen zich afgevraagd wie deze regels heeft gedicht. De meest genoemde namen zijn: Petrus Augustus de Genestet, Jac. Revius, Nicolaas Beets, Guido Gezelle of Christiaan Huygens. De gedachte achter het versje is al vaak verwoord, bijvoorbeeld door Montaigne (1533-1592): “Qui craint de souffrir, il souffre déjà de ce qu’il craint” (‘Wie het lijden vreest, lijdt al door wat hij vreest’). Nico Scheepmaker vond de overeenkomst met een Engels versje van (mogelijk) Thomas Chatterton die leefde van ...

HET BIJZONDERE WOORD VAN VANDAAG: FLAMOES

Iedere week bespreken Louis en Sophie in hun uitzending op vrijdagavond een bijzonder woord en de oorsprong ervan. Je kunt hun verhalen hier teruglezen. Vandaag het leuke woord: FLAMOES  Even was er twijfel of Louis zich vergist had en dit een recept zou zijn met een spelfout waardoor het vla-moes moest zijn? Iets als Vanillevla met perenmoes, of zoiets.  Maar dat was het niet. De bedoeling was toch echt het woord flamoes! De betekenis is het vrouwelijk geslachtsdeel en het is misscien verrassend dat het helemaal niet duidelijk waar het vandaan komt.  Er wordt door de kenners wel een verband gesuggereerd met het Duitse Möse zoals dat eind 18e eeuw wordt aangetroffen, of Mütze, dat wij kennen als ‘muts’ in de betekenis ‘domme vrouw’, maar het element fla- blijft dan onverklaard.   Er is een woord ‘plamoes’, dat dunne slappe modder betekent, maar dat heeft ook geen aantoonbaar verband. Waarschijnlijk moet dan eerder gedacht worden aan een dialectvorm van het woord...

OUD EN WIJS: In Nederland komt er nooit revolutie, want hier mag je niet op het gras lopen. Karl Marx (1818 – 1883)

Iedere week bespraken Louis en Sophie in hun uitzendingen in 2021 op vrijdagavond in de rubriek ‘Oud en Wijs’ een bijzondere spreuk of citaat. Je kunt ze hier teruglezen. Vandaag een bijzonder citaat over de Nederlandse politiek van Karl Marx.   In zijn tijd werd Karl Marx omarmd maar ook gezien als die man met die opruiende ideeën.  In die tijd werden fabrieksarbeiders in de fabriek bezocht door een mannen die kwamen  vertellen over Marx en dat ze lid moesten worden van de bond, en vaak werden zij er ook weer uitgebonjourd. Wat zou zo’n man als Marx nu eigenlijk weten over Nederland?  Maar misschien zal je dat toch verbazen! Zijn moeder was Nederlands en zijn vader had een Amsterdamse rabbijn als stiefvader. Zijn oom Martin was fabrikant van tabaksdozen in Nijmegen, zijn oom David advocaat in Amsterdam en Paramaribo en zijn tante Sophie trouwde een tabakshandelaar in Zaltbommel. Zij gaven Marx een tijdlang onderdak toen hij zonder geld zat en Das Kapital aan het sch...