Doorgaan naar hoofdcontent

SPOTPRENT VAN DE WEEK PAUL KRUGER IN EUROPA

 


In tegenstelling tot wat sommige boerenvoormannen in ons land roepen, is er nog geen burgeroorlog in het land, laat staan enige andere vorm van oorlog. In Zuid-Afrika waren er echte Boerenoorlogen, twee stuks, die jaren duurden en veel slachtoffers eisten. Afstammelingen van de Nederlandse kolonisten, de Voortrekkers, die de binnenlanden van Afrika waren ingetrokken in hun karakteristieke ossenwagens, of ‘ossewa’, kregen het aan de stok met Groot-Brittannië dat hun republiek wilde annexeren.

 

In 1852 werd de onafhankelijkheid van de Boeren die in het gebied ten noorden van de Vaalrivier leefden, Transvaal genoemd, op de Conventie van Zandrivier door de Britse regering erkend, mits de Boeren beloofden geen slavernij in te voeren en zich niet te bemoeien met de soevereiniteitszaken van het latere Oranje Vrijstaat. De latere president Paul Kruger was daarbij aanwezig als veldkornet. In 1877 besloot gouverneur Carnarvon (inderdaad, voorvader van de graaf die Tutanchamon in Egypte ontdekte) dat het tijd was om Transvaal te annexeren voor Groot-Brittanië, om de inwoners te ‘beschermen’ tegen de oorspronkelijke inwoners, die de Boeren juist een gevoelige nederlaag hadden toegebracht

De Transvaalse regering werd omgekocht, op Kruger na, op dat moment vice-president. Die trok naar Londen om vergeefs te pleiten tegen de annexatie. Het duurde bijna vier jaar voor Kruger in Transvaal voldoende steun had verworven om in verzet te gaan. In slechts 4 veldslagen werden de Britten verslagen. Dankzij hun rode uniformen waren zij een gemakkelijk mikpunt voor de niet geüniformeerde Boeren. Uiteindelijk werd een volledige soevereiniteit erkend.

In 1899 brak een tweede oorlog uit. Er gingen jarenlange spanningen aan vooraf, onder meer doordat de Boeren in de kuststreek de meerderheid vormden onder Brits gezag en er goud werd gevonden in Transvaal, wat veel ‘uitlanders’ aantrok, waardoor de Boeren in hun eigen republiek de minderheid dreigden te worden. In de oorlog die uitbrak grepen de Boeren naar guerrillatactieken, waar de Britten op antwoordden met een politiek van verschroeide aarde en Boeren in concentratiekampen opsloten, waar tienduizenden, meest vrouwen en kinderen, omkwamen. Door hun uniformen met blinkende kentekenen verloren de Britten in het begin veel officieren. De Britten wonnen uiteindelijk, maar hadden veel kwaad bloed gezet in Europa

In 1900 trok Kruger naar Europa, in een poging andere mogendheden tot interventie over te halen. 6 December arriveerde hij als gast van koningin Wilhelmina in Den Haag. Wilhelmina schreef een aanbevelingsbrief aan keizer Wilhelm van Duitsland, maar die weigerde hem te ontvangen. Vervolgens kreeg Kruger een longontsteking en verhuisde naar Hilversum, voor betere lucht. Ondertussen ging het thuis stee
ds slechter, het platbranden van boerderijen ging door, steeds meer Boeren sneuvelden en hun vrouwen en kinderen overleden aan ziekten en honger. In 1902 werd een vredesverdrag in Zuid-Afrika getekend dat het einde betekende van de Boerenrepublieken. Kruger overleed in 1904 in Zwitserland zonder nog naar Afrika teruggekeerd te zijn.


Reacties

Populaire posts van deze blog

Oud en Wijs “DE MENS LIJDT HET MEEST, DOOR HET LIJDEN DAT HIJ VREEST.”

    Wekelijks deelt Louis de chef kok van Belle de Fleurdelis in de uitzending van ‘Breien met Louis en Sophie’ een spreuk met de kijkers. Deze spreuk is alom bekend. Maar waar komt die uitspraak eigenlijk vandaan? Louis is op onderzoek uit gegaan en is de bibliotheek gaan raadplegen en heeft alle encyclopédies doorgespit; de Grote Larousse, de Winkler Prince, de Encyclopedia Brittanica en zo kwam hij erachter dat er geen eenduidig antwoord op is te geven. In de loop der jaren hebben vele mensen zich afgevraagd wie deze regels heeft gedicht. De meest genoemde namen zijn: Petrus Augustus de Genestet, Jac. Revius, Nicolaas Beets, Guido Gezelle of Christiaan Huygens. De gedachte achter het versje is al vaak verwoord, bijvoorbeeld door Montaigne (1533-1592): “Qui craint de souffrir, il souffre déjà de ce qu’il craint” (‘Wie het lijden vreest, lijdt al door wat hij vreest’). Nico Scheepmaker vond de overeenkomst met een Engels versje van (mogelijk) Thomas Chatterton die leefde van ...

HET BIJZONDERE WOORD VAN VANDAAG: FLAMOES

Iedere week bespreken Louis en Sophie in hun uitzending op vrijdagavond een bijzonder woord en de oorsprong ervan. Je kunt hun verhalen hier teruglezen. Vandaag het leuke woord: FLAMOES  Even was er twijfel of Louis zich vergist had en dit een recept zou zijn met een spelfout waardoor het vla-moes moest zijn? Iets als Vanillevla met perenmoes, of zoiets.  Maar dat was het niet. De bedoeling was toch echt het woord flamoes! De betekenis is het vrouwelijk geslachtsdeel en het is misscien verrassend dat het helemaal niet duidelijk waar het vandaan komt.  Er wordt door de kenners wel een verband gesuggereerd met het Duitse Möse zoals dat eind 18e eeuw wordt aangetroffen, of Mütze, dat wij kennen als ‘muts’ in de betekenis ‘domme vrouw’, maar het element fla- blijft dan onverklaard.   Er is een woord ‘plamoes’, dat dunne slappe modder betekent, maar dat heeft ook geen aantoonbaar verband. Waarschijnlijk moet dan eerder gedacht worden aan een dialectvorm van het woord...

OUD EN WIJS: In Nederland komt er nooit revolutie, want hier mag je niet op het gras lopen. Karl Marx (1818 – 1883)

Iedere week bespraken Louis en Sophie in hun uitzendingen in 2021 op vrijdagavond in de rubriek ‘Oud en Wijs’ een bijzondere spreuk of citaat. Je kunt ze hier teruglezen. Vandaag een bijzonder citaat over de Nederlandse politiek van Karl Marx.   In zijn tijd werd Karl Marx omarmd maar ook gezien als die man met die opruiende ideeën.  In die tijd werden fabrieksarbeiders in de fabriek bezocht door een mannen die kwamen  vertellen over Marx en dat ze lid moesten worden van de bond, en vaak werden zij er ook weer uitgebonjourd. Wat zou zo’n man als Marx nu eigenlijk weten over Nederland?  Maar misschien zal je dat toch verbazen! Zijn moeder was Nederlands en zijn vader had een Amsterdamse rabbijn als stiefvader. Zijn oom Martin was fabrikant van tabaksdozen in Nijmegen, zijn oom David advocaat in Amsterdam en Paramaribo en zijn tante Sophie trouwde een tabakshandelaar in Zaltbommel. Zij gaven Marx een tijdlang onderdak toen hij zonder geld zat en Das Kapital aan het sch...