De grootste demonstratie in de geschiedenis van ons land, vond plaats op 29 oktober 1983 in Den Haag. Ongeveer 550.000 mensen protesteerden tegen de plaatsing van Amerikaanse kernraketten in ons land. Twee jaar eerder was er al in Amsterdam een legendarische demonstratie van zo’n 400.000 mensen gehouden, maar die prestatie werd overklast in 1983. In 1985 werden daarna nog 3.700.000 handtekeningen overhandigd aan toenmalig minister-president Lubbers.
De plaatsing van de raketten vond niet alleen in Nederland plaats. In het kader van de samenwerking binnen de NAVO werd in 1979 besloten om 108 Pershing II-raketten en 464 Tomahawk kruisraketten te verdelen over vijf Europese landen. Dit omdat Duitsland weigerde als enige land raketten te plaatsen en zodoende doelwit te worden van Sovjetraketten. De Pershing raketten moesten in Duitsland geplaatst worden, omdat deze een beperkt bereik hadden. Wel konden ze in 10 minuten Moskou bereiken. De kruisraketten werden verdeeld onder België, Wederom Duitsland, Italië en het Verenigd Koninkrijk. 
Het was niet alleen Nederland waar werd gedemonstreerd tegen het NAVO-dubbelbesluit. Dat behelsde dat er raketten werden geplaatst in Europa, als antwoord op de plaatsing van SS20-raketten door de Sovjet-Unie. Deze hadden aanvankelijk één, maar later ook drie, onafhankelijk richtbare, kernkoppen en een bereik van 5000 tot 7500 kilometer. De trefnauwkeurigheid van de kernkoppen werd teruggebracht van 550 naar 150 tot 450 meter. Enkele honderden daarvan stonden gericht op West-Europa, soms in raketsilo’s opgesteld, maar het grootste deel op mobiele lanceerinrichtingen waar vanaf kon worden afgeschoten binnen 5 tot 15 minuten. Het dubbelbesluit betekende dat er aan de ene kant raketten werden geplaatst en anderzijds de mogelijkheden tot onderhandelingen werden geopend.
De demonstratie van 21 oktober 1981 werd georganiseerd door het IKV, het Interkerkelijk Vredesberaad met Mient Jan Faber als voorzitter. Dit was in 1966 opgericht als een interkerkelijk platform dat zich aan vredevraagstukken wijdde. Hierin waren negen kerkgenootschappen actief: Rooms-Katholieke Kerk, de Nederlandse Hervormde Kerk, de Gereformeerde Kerken in Nederland, de Evangelisch-Lutherse Kerk, de Oudkatholieke Kerk, de Remonstrantse Broederschap, de Doopsgezinde Broederschap, de Quakers en de Evangelische Broedergemeente. Na de demonstratie werd in 1982 het Komitee Kruisraketten Nee, waar Sinie Strikwerda voorzitter werd, waarin het IKV samen met de FNV, Pax Christi, Stop de Neutronenbom, de Vereniging van Dienstplichtige Militairen en de politieke partijen PvdA, D'66, CPN, PPR en PSP actief was.
Onder invloed van de protesten werd er door het kabinet Lubbers I ingestemd met plaatsing, tenzij de Sovjet-Unie op 1 november 1985 meer dan 378 SS-20-kernraketten zou hebben gestationeerd. Al beperkte het protest zich niet tot de twee demonstraties. Ook de basis bij Woensdrecht waar de raketten geplaatst zouden worden was jarenlang doelwit, waarbij hekken werden kapot geknipt, vredesactiekampen werden gehouden, werden ontruimd en weer ingericht. Uiteindelijk allemaal overbodig, omdat op 8 december 1987 een verdrag werd getekend over afschaffing van middellangeafstandsraketten. Er zijn nooit kruisraketten in ons land geplaatst. Al gaan er wel hardnekkige geruchten rond dat er in Woensdrecht kernkoppen opgeslagen liggen. Die geruchten worden bevestigd noch ontkend…
Reacties
Een reactie posten