Nederland wordt steeds minder gelovig, dat begon in de jaren 60 en duurt voort tot op heden. Was vroeger de meerderheid van onze landgenoten lid van een kerkgenootschap, hetzij rooms-katholiek, hetzij protestants, tegenwoordig rekent nog maar 46% van de bevolking zich tot aanhanger van een religieuze richting. En dan tellen we de moslims al mee. Wat overigens de enige religie is die nog groeit. Van de ongelovigen zijn het de voormalig katholieken die zich het meest van hun kerk afkeren. Waarbij gezegd moet worden dat het percentage katholieken in ons land al hoger lag dan het percentage protestanten, 20% tegenover 14%. Wie bang is dat de islam ons land gaat ‘overnemen’: zij vormen met 5% een flinke minderheid.
Pinksteren is een christelijk feest, dat precies 50 dagen na Pasen wordt gevierd en 10 dagen na Hemelvaartdag. Wanneer Pasen wordt gevierd heeft met de stand van de maan te maken en valt dus elk jaar op een andere dag. Met Pasen vieren christenen de wederopstanding van Jezus, nadat hij gekruisigd was. Jezus was Joods van geboorte en, o, toeval, Joden vieren een feest dat Pesach heet! Maar zij geloven niet dat Jezus de Messias was, gezonden door God, dus die wachten nog steeds op hun Verlosser. Zij vieren met Pesach de bevrijding uit slavernij in Egypte en tegelijk de gerstoogst. En, alweer toevallig, als christenen Pinksteren vieren, hebben zij Sjavoet, 7 weken na hun Pesach, en dat is om te vieren dat Mozes de tafelen met de wetten kreeg en tegelijk ook weer een oogstfeest. Dit keer voor tarwe, handig!
Met Pinksteren wordt gevierd dat de apostelen de Heilige Geest over zich uitgestort kregen. Iedereen die aanwezig was, voelde zich opeens vervuld van… ja, van wat? Van een soort goddelijke aanwezigheid. Zoals in de Monty Pythonfilm ‘Life of Brian’ te zien is, waren er al direct verschillende stromingen onder de volgelingen van Jezus, die ook weer verschillende zaken belangrijk vonden. Zo werd aanvankelijk de Hemelvaart bij de volgelingen van de Palestijnse en de Assyrische kerk het belangrijkst gevonden, maar was er ook een zekere Montanus, die het uitstorten van de Heilige Geest belangrijker vond. Vanaf het einde van de 4e eeuw verschoof de aandacht daar meer naartoe en werd de 50e dag steeds belangrijker. In de Griekse taalvariant ‘koinē’, van Κοινή: gemeenschappelijk, die van de 3de eeuw v. Chr. tot de 3de eeuw n. Chr. de voertaal van het oostelijke Middellandse Zeegebied was, heet de 50e dag ‘Pentèkostè’, wat bij ons ‘Pinksteren’ is geworden.
Aanvankelijk was het een feest van een week; de Heilige Geestweek. Die werd in 813 al wat ingekort en vanaf 1414 duurde het nog maar drie dagen. Bij de Synode van Dordrecht in 1618 werd bepaald dat hier nog een dag vanaf ging en Pinksteren tot twee dagen werd ingekort, al heeft de ‘pinksterdrie’ hier en daar tot op de dag van vandaag stand weten te houden met bijvoorbeeld bloemenmarkten. Rituelen met Pinksteren zijn onder meer het loslaten van duiven in de kerk, omdat de Heilige Geest vaak als duif wordt verbeeld, of als brandende vlam boven het hoofd. Ook worden er blaadjes van pioenrozen gestrooid en werden in de middeleeuwen steekspelen ter ere van de Heilige Geest gehouden. Die hebben een voortzetting gekregen in diverse schuttersfeesten die met Pinksteren worden gehouden, naast kermissen, voorjaarsfeesten en wedstrijden. Een feest dat speciaal met Pinksteren wordt gehouden en min of meer de opening is van het festivalseizoen is het meerdaagse Pinkpop, dat oorspronkelijk ‘Pop met Pinksteren’ heette. Een voort durende traditie die jaarlijks tienduizenden popliefhebbers trekt!
Reacties
Een reactie posten